تعیین ظرفیت برد ورزشی و تفرجی پهنه‌های طبیعی در راستای برنامه‌ریزی پایدار (نمونه موردی: منطقه کوهستانی درکه)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تربیت بدنی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود

2 گروه تربیت بدنی، دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد شاهرود

3 گروه تربیت بدنی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود

4 گروه محیط زیست، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود

10.22034/jtd.2019.161752.1590

چکیده

هدف از این مطالعه، تعیین ظرفیت برد تفرجی و ورزشی منطقه کوهستانی درکه است. ظرفیت برد بیانگر حداکثر تعداد کاربرانی است که از یک منطقه ورزشی و یا تفرجی در یک زمان معین بدون ایجاد تغییر در محیط، استفاده می‌کنند. بدین منظور، با تعیین سه نوع ظرفیت برد فیزیکی، واقعی و موثر تلاش گردید تا مبنای کمی قابل اعتمادی برای تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی در راستای توسعه پایدار، در اختیار برنامه‌ریزان و طراحان این گونه فضاها قرار گیرد. در ابتدا؛ با استفاده از ثبت نقاط زمینی (GPS) و تهیه نقشه کاربری اراضی با استفاده از ابزار GIS، 153هکتار از منطقه به عنوان عرصه‌های مفید و قابل استفاده انتخاب گردید. در گام بعد، از طریق بررسی سوابق،‌ اخذ آرای کاربران و مبانی نظری تحقیق، پارامترهای مورد نیاز استخراج و محاسبه گردیدند. پنج عامل محدود کننده و یازده پارامتر زیرمجموعه آن به عنوان ضریب در محاسبه ظرفیت برد واقعی سایت مطالعاتی استفاده شدند. به منظور امتیازدهی به پارامترهای توانمندی مدیریتی سایت، پرسشنامه محقق ساخته (طیفی لیکرت) در اختیار کاربران با سابقه (384 نفر) قرار داده شد. در این میان، بیشترین امتیاز متعلق به فروشگاههای مواد غذایی (7/4) و کمترین امتیاز متعلق به سیستم امدادرسانی منطقه (1/1) بوده است. در نهایت، ظرفیت برد فیزیکی، واقعی و موثر سایت مطالعاتی به ترتیب (1224000، 137700 و 72981) نفر در روز برآورد گردید. بنابراین؛ با توجه به بالا بودن ظرفیت برد موثر سایت مطالعاتی، مدیریت منطقه باید برنامه‌ریزی را به نحوی انجام دهد تا علاوه بر استفاده از کاربری‌های موجود، تضمین بهره‌برداری پایدار نیز ایجاد شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Carrying Capacity Determine of the Sports and Recreational of the Natural Areas in Line with Sustainable Planning (Case study: the mountainous of Darakeh)

نویسندگان [English]

  • Mohammad Taheri Hossein Abadi 1
  • Seyed Mostafa Tayebi Sani 2
  • Ali Fahiminejad 3
  • Hooman Bahmanpour 4
1 Department of Environment, Faculty of Engineering, Islamic Azad University, Shahrood Branch, Shahrood, Iran
2 Department of physical education, IAU, Shahrood Branch
3 IAU
4 Department of Environment, Faculty of Engineering, IAU, Shahrood Branch
چکیده [English]

The purpose of this study is to determine the recreational and sporting carrying capacity of the mountainous region in the province. To this end, three types of physical, real, and effective carrying capacity have been attempted to provide planners and designers with a sufficiently reliable basis for decision making and planning for sustainable development. Initially, 153 hectares of the area were selected as useful and usable areas by using the registration of grounded points (GPS) and land use mapping using the GIS tool. In the next step, the required parameters were extracted and calculated by examining the records, obtaining the users' votes and the theoretical foundations of the research. Five limiting factors and eleven subsample parameters were used as the coefficient for calculating the actual field strength of the study site. A researcher-made questionnaire (Likert Spectrum) was provided to users with a record (n=384) in order to score the site management capability parameters. Meanwhile, the largest share belonged to grocery stores (4.7) and the lowest points belonged to the regional relief system (1.1). Finally, the physical, actual and effective carrying capacity of the study site was estimated at 1224000, 137700, and 72981 individuals per day, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Carrying Capacity
  • Recreation
  • Mountain
  • Ecosystem