گردشگری و توسعه

گردشگری و توسعه

شناسایی و اولویت‌بندی عوامل ایجاد شرایط اضطراری (بحرانی) در تورهای گردشگری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
سید حسن حسینی 1
سید حجت موسوی 2
1 دانش‌آموختۀ کارشناسی ارشد طبیعت‌گردی‌اکوتوریسم، گروه جغرافیا و گردشگری، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
2 دانشیار گروه جغرافیا و گردشگری، دانشکدۀ منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران
10.22034/jtd.2024.457520.2920
چکیده
گردشگری، به‌منزلۀ نیاز اساسی جوامع امروزی، با بحران‌های گوناگون طبیعی و انسانی مواجه است که امنیت گردشگران را به خطر می‌اندازد. ازاین‌رو، پژوهش پیش‌رو با هدف شناسایی و اولویت‌بندی عوامل ایجاد شرایط اضطراری (بحرانی) در تورهای گردشگری انجام شده است. ابتدا این عوامل براساس نظرسنجی از کارشناسان ذی‌ربط و نتایج پژوهش‌های مشابه شناسایی شد. سپس، پرسش‌نامه‌ای براساس شاخص‌های انسانی، مدیریتی، اجتماعی، طبیعی و سیاسی با طیف پنج‌تایی لیکرت تدوین و پس ‌از کدگذاری و تأیید روایی و پایایی، در بین نمونۀ آماری توزیع شد. درنهایت، داده‌ها با آزمون‌های کولموگروف-اسمیرنوف، اسپیرمن، فریدمن و مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شد. نتایج نشان می‌دهد که متغیرهای هجوم گردشگران بیش از ظرفیت تحمل (آمارۀ 017/209 و میانگین 7818/4)، کیفیت نامطلوب امکانات و خدمات گردشگری (آمارۀ 805/206 و میانگین 734/4)، وجود تورهای خودگردان بی‌مجوز و رقابت با تورهای قانونی (آمارۀ 492/200 و میانگین 7291/4) بیشترین تأثیر را در ایجاد شرایط بحرانی تورها دارند. علاوه‌بر این، از نظر مدیریتی هجوم گردشگران بیش از ظرفیت تحمل (بار عاملی 94/0)، از نظر سیاسی ناامنی ناشی از جنگ و تروریسم (بار عاملی 79/0)، از نظر طبیعی شرایط نامناسب آب‌وهوایی (بار عاملی 76/0)، از نظر اجتماعی شیوع بیماری‌های واگیردار (بار عاملی 67/0)، از نظر انسانی شاخص خسته‌کنند‌گی مسیر (بار عاملی 64/0) و در الگوی کلی عوامل‌ اجتماعی و مدیریتی (بار عاملی 98/0 و 73/0) مؤثرترین علل ایجاد شرایط اضطراری تورها هستند. درمجموع، ریسک ناشی از رقابت ناسالم تورگردان‌ها و محوطه‌های گردشگری، مسائل فرهنگی و اجتماعی گروه‌های گردشگری، منابع و امکانات مقصد، شیوع بیماری و حوادث غیرمترقبه مهم‌ترین بحران‌های تورگردانی هستند که به مدیریت و برنامه‌ریزی متولیان امر نیاز دارد.
کلیدواژه‌ها
گردشگری
شرایط اضطراری
تورگردانی
بحران

عنوان مقاله English

Identifying and Prioritizing the Factors of Creating the Emergency Conditions (Crisis) in Tourism Tours

نویسندگان English

Seyyed Hasan Hosseini 1
Seyed Hojjat Mousavi 2
1 MSc Graduate of Ecotourism, Department of Geography and Tourism, Faculty of Natural Resources and Earth Sciences, University of Kashan, Kashan, Iran
2 Associate Professor, Department of Geography and Tourism, Faculty of Natural Resources and Earth Sciences, University of Kashan, Kashan, Iran.
چکیده English

Tourism services are one of the most vital industries on world economy, and at the same time, they are very prone to crisis. Important unexpected events that affect tourism may include external conditions such as natural disasters, epidemic diseases, terrorist attacks, financial crises, as well as internal events such as family crises. In addition, incidents such as political, economic, social and technological issues can disrupt the performance of tourism-related organizations and require the response of regional tourism organizations and local authorities in order to minimize damage of tourism destinations. A wide range of tourism services such as accommodation, transportation, reception, tour guide, and many others are affected by various crises. therfore, crisis management in tourism, both at the level of the organization and at the level of tourism destinations, is a big challenge.
Tourism is inherently vulnerable to countless crises, from epidemics to terrorist attacks, and can significantly affect its performance and reputation. The occurrence of various crises in tourism activity is inevitable and can occur in form of natural and human hazards in tourism community and endanger the safety of tourists. Therefore, the research was conducted with the aim of identifying and prioritizing the factors that create emergency (critical) conditions in tourism tours.

کلیدواژه‌ها English

Tourism
Emergency Condition
Tour Guiding
Crisis
  • حمیدی‌زاده، محمدرضا، قره چه، منیژه، هادی‌زاده مقدم، اکرم و سلیمی‌پور، سیروس (1394). تأثیر تبلیغات توصیه‌ای بر تصویر ذهنی گردشگران از مقصد گردشگری. چشم‌انداز مدیریت بازرگانی، 14(24)، 49-67. https://jbmp.sbu.ac.ir/article_96193.html
  • دست‌نشان، حامد، عابدی، حسین و محمدی‌نصب، علیرضا (1394). تأثیر توسعه فرصت‌های گردشگری بر کاهش بیکاری. مطالعات مدیریت راهبردی، 6(22)، 239-260. https://www.smsjournal.ir/article_90583.html
  • رامشت، محمدحسین و فیض‌الهی، مریم. (1392). اولویت گذاری و رتبه‌بندی کانون‌های گردشگری دشت ابراهیم آباد یزد. برنامه ریزی فضایی، 3(2)، 1-18. https://doi.org/1001.1.22287485.1392.3.2.2.1
  • رسولی، سیدحسن، کمالی، نرگس، علیانی نژاد، نسیم و برهانی، فاطمه (1394). بررسی نقش مدیریت شهری در توسعه پایدار گردشگری شهر جویبار. اولین کنفرانس سالانۀ بین‌المللی عمران، معماری و شهرسازی، شیراز، https://civilica.com/doc/588116
  • سرمد، زهره، بازرگان، عباس و حجازی، الهه (1394). روش‌های تحقیق در علوم رفتاری. تهران: انتشارات آگاه، چاپ یازدهم.
  • علی‌اکبری، اسماعیل، مرصوصی، نفیسه و جلال‌آبادی، لیلا (1399). تدوین سناریوهای مؤثر بر آینده گردشگری پایدار شهر کرمان با رویکرد آینده‎‌پژوهی. مطالعات مدیریت گردشگری، 15(50)، 35-60. https://doi.org/10.22054/tms.2020.33013.1953
  • قالیباف، محمدباقر و شعبانی فرد، محمد (1390). ارزیابی و اولویت‌بندی جاذبه‌های گردشگری برای توسعه گردشگری شهری بر اساس مدل‌های تصمیم‌گیری چندمتغیره (مطالعه موردی: شهر سنندج). تحقیقات جغرافیایی، 26(101)، 173-198. https://jgr.ui.ac.ir/article_17895.html
  • کاظمی، مهدی (1392). مدیریت گردشگری. تهران: انتشارات سمت، چاپ هفتم.
  • مؤیدفر، سعیده (1397). ارزیابی فضاهای گردشگری شهر یزد با تأکید بر بحران‌های گردشگری. گرشگری شهری، 5(4)، 51-72. https://doi.org/10.22059/jut.2018.245550.406
  • مؤیدفر، سعیده و تقوایی، مسعود (1394). بررسی رابطه مدیریت بحران و سازماندهی فضایی و امنیت در گردشگری (مطالعه موردی: شهر یزد). برنامه‌ریزی و توسعه گردشگری، 4(13)، 120-146. https://tourismpd.journals.umz.ac.ir/article_1097.html
  • مؤیدفر، سعیده، تقوایی، مسعود و زنگی آبادی، علی (1393). تبیین امنیت گردشگران با تأکید بر مؤلفه‌های مدیریت بحران گردشگری (مطالعه موردی: فضاهای گردشگری شهر یزد). پژوهشنامه جغرافیای انتظامی، 2(7)، 1-24. https://dorl.net/dor/20.1001.1.23833580.1393.1393.7.1.9
  • Aliakbari, E. , Marsousi, N., & Jalal Abadi, L. (2019). Compilation of effective scenarios on the future of sustainable tourism in Kerman city with a future research approach. Tourism Management Studies, 15(50), 35-60. https://doi.org/10.22054/tms.2020.33013.1953 [In Persian]
  • Alipour, S., & Kaboudi, M. (2012). Community Perception of Tourism Impacts and Their Participation in Tourism Planning: A Case Study of Ramsar, Iran. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 36, 333–341. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2012.03.037
  • Altman, G. & Aleksanyan, G. P. (2016). Sustainability in Tourism: Problems and some Basic Directions of Sustainable Tourism Management. Geography, (2), 59-67. https://doi.org/10.46991/PYSU:C/2016.50.2.059
  • Breda, Z., & Costa, C. (2005). Safety and security issues affecting inbound tourism in the People’s Republic of China. Tourism, safety and security: From theory to practice, Chapter: 11, 187-208, Publisher: Elsevier Butterworth. https://doi.org/10.1016/B978-0-7506-7898-8.50017-5
  • Cavlek, N. (2002). Tour operators and destination safety. Annals of Tourism Research, 29(2), 478-496. https://doi.org/10.1016/S0160-7383(01)00067-6
  • Cassedy, K. (1991). Crisis management planning in the travel and tourism industry: A study of three destination cases and a crisis management planning manual. Pacific Asia Travel Association.
  • Dastneshan, H., Abedi, H., & Mohammadi Nasab, A. (2015). The Impact of Tourism Opportunities Development on Unemployment Decreasing. Strategic Management Studies, 6(22), 239-260. https://www.smsjournal.ir/article_90583.html [In Persian]
  • Drabek, T.E. (2007). The evolution of an emergency management tourism faculty resource. In Crisis Management in Tourism, (pp. 43-50). Wallingford UK: CABI. https://doi.org/1079/9781845930479.0043
  • Dwyer, L. (2016). Planning for Sustainable Tourism: An Alternative Paradigm, International Journal of Tourism, Calture and Spirituality, 1(1), 28-43. https://doi.org/10.22133/ijts.2016.43075
  • Evans, N. G., & Elphick, S. (2005). Models of crisis management: An evaluation of their value for strategic planning in the international travel industry. International Journal of Tourism Research, 7(3), 135-150. https://doi.org/10.1002/jtr.527
  • Faulkner, B. (2001). Towards a framework for tourism disaster management. Tourism Management, 22(2), 135-147. https://doi.org/10.1016/S0261-5177(00)00048-0
  • Ferreira, A. F., Liberato, D., Sousa, M., Liberato, P., & Costa, E. (2024). Crisis Management in Business Tourism. An Empirical Study in the Iberian Peninsula. 10th International Conference IACuDiTAt: Crete, Greece. In V. Katsoni, & G. Cassar (eds), Recent Advancements in Tourism Business, Technology and Social Sciences. IACuDiT 2023. Springer Proceedings in Business and Economics. Springer, Cham. https://doi.org/1007/978-3-031-54342-5_2
  • Geary, W. (2001). All hazard crisis management Planning. Logical Management Systems, 2(1), 76. https://cool.culturalheritage.org/byauth/sikich/allhz.html
  • Gurtner, Y. (2016). Returning to Paradise: Investigating Issues of Tourism Crisis and Disaster Recovery on the Island of Bali. Journal of Hospitality and Tourism Management, 28(3), 11–19. https://doi.org/10.1016/j.jhtm.2016.04.007
  • Hamidizadeh, M. R., Ghare Che, M., Hadizadeh Moghadam, A., & Salimipour, S. (2014). Influence Explaination of Word of Mouth on Tourists' Destination Image. Business Management Perspective, 14(24), 49-67. https://jbmp.sbu.ac.ir/article_96193.html [In Persian]
  • Henderson, J. C. (2007). Tourism crises: causes, consequences and management. Burlington, Vermont: Butterworth-Heinemann, Linacre House, Jordan Hill, Oxford OX2 8DP, UK. https://perpus.univpancasila.ac.id/repository/EBUPT190881.pdf
  • Herman, R. D. K. (2015). Traditional knowledge in a time of crisis: climate change, culture and communication. Sustainability Science, 11(1), 163-176. https://doi.org/10.1007/s11625-015-0305-9
  • Hudson, S., Huang, L., Roth, M. S., & Madden, T. J. (2016). The influence of social media interactions on consumer–brand relationships: A three-country study of brand perceptions and marketing behaviors. International Journal of Research in Marketing, 33(1), 27-41. https://doi.org/10.1016/j.ijresmar.2015.06.004
  • Kachniewska, M. A. (2015). Tourism development as a determinant of quality of life in rural areas. Worldwide Hospitality and Tourism Themes, 7(5), 500-515. https://doi.org/10.1108/WHATT-06-2015-0028
  • Kazemi, M. (2012). Tourism management. Tehran: SAMT Publications, 7th edition. [In Persian]
  • Kumar A., & Raman, R.K. (2024). Crisis Management in Tourism. In Reference Module in Social Sciences. https://doi.org/10.1016/B978-0-443-13701-3.00236-X
  • Liu, C-H., Tzeng, G-H., Lee, M-H., & Lee, P.Y. (2013). Improving metro–airport connection service for tourism development: Using hybrid MCDM models. Tourism Management Perspectives, 6(2), 95-107. https://doi.org/10.1016/j.tmp.2012.09.004
  • Mitroff, I.I., Shrivastava, P., & Udwadia, F.E. (1987). Effective crisis management. Academy of Management Perspectives, 1(4), 283-292. https://doi.org/10.5465/AME.1987.4275639
  • Moayedfar, S. (2019). Evaluation of tourism spaces in Yazd city with emphasis on tourism crises. Urban Tourism, 5(4), 51-72. https://doi.org/10.22059/jut.2018.245550.406 [In Persian]
  • Moayedfar, S., & Taghvaei, M. (2015). An Assessment of Relationship between Tourism Crisis Management Spatial Organization and Security in Tourism (Case study: tourism spaces of Yazd). Journal of Tourism Planning and Development, 4(13), 120-146. https://tourismpd.journals.umz.ac.ir/article_1097.html [In Persian]
  • Moayedfar, S., Taghvaei, M., & Zangibadi, A. (2014). The Security of Tourism with Emphasis of Crisis Management Components (Case study: Tourism spaces of Yazd). Journal of Police Geography, 2(7), 1-24. https://dorl.net/dor/20.1001.1.23833580.1393.1393.7.1.9 [In Persian]
  • Prideaux, B. (2005). Factors affecting bilateral tourism flows. Annals of Tourism Research, 32(3), 780-801. https://doi.org/10.1016/j.annals.2004.04.008
  • Polit, D. F., Beck, C. T., & Owen, S. V. (2007). Is the CVI an acceptable indicator of content validity? Appraisal and recommendations. Research in Nursing & Health 30(4), 459-467. https://doi.org/10.1002/nur.20199
  • Qalibaf, M. B., & Shabanifard, M. (2018). Assessment and Prioritization of Urban Tourist Attractions for Developing Urban Tourism Based on Multivariate Decision Criteria (A Case Study of Sanandaj). Geographical Researches, 26(101), 173-198. https://jgr.ui.ac.ir/article_17895.html [In Persian]
  • Ramesht, M. H., & Faeyzelahi, M. (2013). Prioritization and ranking of tourism centers in Ibrahim Abad Plain, Yazd. Spatial Planning, 3(2), 1-18. https://doi.org/20.1001.1.22287485.1392.3.2.2.1 [In Persian]
  • Rasouli, S. H., Kamali, N., Aliani Nezhad, N., & Borhani, F. (2014). Investigating the role of urban management in the tourism sustainable development in Joibar City. The first annual international conference on civil engineering, architecture and urban planning, Shiraz, https://civilica.com/doc/588116 [In Persian]
  • Richards, G. (2013). Creativity and tourism in the city. Current Issues in Tourism, 17(2), 1-33. https://doi.org/10.1080/13683500.2013.783794
  • Ritchie, B. W., & Jiang, Y. (2021). Risk, crisis and disaster management in hospitality and tourism: A comparative review. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 33(10), 3465–3493. https://doi.org/10.1108/IJCHM-12-2020-1480
  • Santana, G. (2004). Crisis management and tourism. Journal of Travel & Tourism Marketing, 15(4), 299-321. https://doi.org/10.1300/J073v15n04_05
  • Sarmad, Z., Bazargan, A., & Hejazi, E. (2014).Research methods in behavioral sciences. Tehran: Agah Publications, 11th edition, 408 pages. [In Persian]
  • Sharpley, R. (2009). Tourism Development and the Environment: Beyond Sustainability? London: Earthscan. https://doi.org/10.4324/9781849770255
  • Yasar Dinçer, F.C., Yirmibeso˘glu, G., Narin, M., & Saraç, F.E. (2024). Crisis Management and Sustainability in Tourism Industry: Obstacles and Recovery Strategies after the COVID-19 Crisis in Antalya, Türkiye. Sustainability, 16(12), 5121. https://doi.org/10.3390/su16125121
  • Zajadacz, A, & Iaromenko, S. (2024). Solidarity tourism in the humanitarian crisis. Región Científica, 3(2), 2024277. https://doi.org/10.58763/rc2024277
  • Zajadacz, A., & Tobolska, A. (2020). Education quality management system in the field of studies “tourism and recreation” including ways of reacting in crisis situations. Prace i Studia Geograficzne, 65(4), 95–107. https://www.ceeol.com/search/article-detail?id=922541